وبلاگ کوه نوردی و صعودهای ورزشی گل کوه

اولین زن صخره نورد جهان

+ نوشته شده در دوشنبه پنجم فروردین 1392 ساعت 19:8 شماره پست: 598

در اواخر قرن نوزدهم چهره ای استثنایی تاریخ صخره نوردی زنان جهان را رقم  زد ، جین (ژنه) آی مینک نی دس هلندی ، شخصیتی است که شاید به دلیل زندگی خصوصی آشفته و به عبارتی گذشته ای که چندان قابل احترام نبوده  وجودش در بسیاری از روزشمارهای تاریخی دنیای کوه نوردی و سنگ نوردی زنان نادیده گرفته شده و شاید هنوز نمی توان به اطلاعاتی که اینترنت در اختیار ما می گذارد ، علی الخصوص در ایران و با دشواری های دسترسی به آن که حق مسلم هر فرد در عصر ارتباطات است ، اعتماد کامل کرد. در سایتی به نام fembio بیوگرافی زنان برجسته جهان قابل دسترسی است و در اینجا بود که به اطلاعات با ارزشی از اولین زن صخره نورد جهان برخوردیم .

در این سایت از جین بعنوان اولین زن سنگنورد، اولین کسی که از کلاه سوارکاری بعنوان کلاه ایمنی صخره نوردی استفاده می کرده ، اولین کسی که هارنس یا تونیک صخره نوردی را اختراع کرده ، اولین زنی که گشایش مسیر کوه نوردی و سنگنوردی در زمستان داشته ، یاد شده است .

تولد 10 اکتبر سال 1853 در آمستردام – هلند ، مرگ 20 آگوست سال 1929 میلان – ایتالیا ، در یک خانواده آلمانی – یهودی بدنیا آمد و به دلیل مرگ زود هنگام پدر و تنها گذاشتن همسر و چهار دختر جوان خیلی زود مسئولیت زندگی خود را بعهده گرفت . دوره دبیرستان را در آمستردام به عنوان یک دانش آموز ممتاز به پایان رساند اما ادامه تحصیل در دانشگاه گزینه بعدی او نبود زیرا زنان در دانشگاه پذیرفته نمی شدند و در آنزمان تحصیلات عالی برای زنان وجود نداشت . برای فرار از فقر با یک تاجر به نام کارل آی مینک ازدواج کرد و این زوج تازه ازدواج کرده به آفریقای جنوبی مهاجرت کردند و ساکن پرتوریا شدند. اوضاع زندگی در پایتخت ترانسوال همان محدودیت های آمستردام را داشت .  ازدواج آنها چندان دوام نیاورد و جین نتوانست مسئولیت بزرگ کردن اولین پسر خود را بعهده بگیرد. چند ماه بعد از تولد او با یک سواره نظام بریتانیایی به نام کاپیتان هنری داگلاس ویلان ارتباط برقرار کرد که برای مدت کوتاهی در پرتوریا توقف داشت و از یک مأموریت نظامی برمی گشت . هنگامیکه هنگ او به هندوستان منتقل شد ، جین با او همراه شد و به این ترتیب از طرح دعوی همسرش در دادگاه با عنوان خیانت فرار کرد و فرزندش را به دست آشنایان سپرد.

جین مدت زیادی در  شمال غرب هندوستان باقی نماند. بارداری او به این ماجرا خاتمه داد ، افسران بریتانیایی قبل از سن سی سالگی اجازه ازدواج نداشتند و حضور کودکان در اردوگاههای نظامی ممنوع بود. جین به اروپا برگشت و فرزند خود را به دنیا آورد، یک پسر ، بدون ازدواج رسمی در سوئیس مستقر شد ، نام فرزند خود را لویی آی مینک گذاشت ، حمایتهای مالی سخاوتمندانه معشوق سابق ، او را بی نیاز از دنیا کرد. هنری داگلاس ویلان از یک خانواده برجسته نظامی بود که به درجه سرهنگی ارتقاء یافته بود و مقرر بود مسئول نظارت بر گارد کاخ وینسور شود.

در سوئیس جین با کوهستان آشنا شد و وانمود کرد که بیوه همسر اول خود می باشد و با پسر کوچک خود تلاش بر روی رشته کوه آلپ را آغاز کرد. خیلی زود جذب صعود به  قله های دشوار شد . در خلال دوران بل ایپوک (دورانی است که در فرانسه از 1871 آغاز و تا شروع جنگ جهانی اول ادامه داشت ، در این دوران تکنولوژی نوین ، اکتشافات علمی ، صلح و آرامش و... وجود داشت و به عصر طلایی معروف است) ورزش کوه نوردی به تجلی شجاعت و نمادی مردانه توسعه یافت هرچند برای زنان نیز بعید بنظر نمی رسید. جین نیز این ورزش ماجراجویانه و چالش های آن را به عنوان ابزاری برای تحقق اهداف خود کشف کرد. تلاشهای جسورانه او در سطح وسیعی غضب جامعه را به دنبال داشت اما درون محافل کوه نوردی دیدی یکسان با مرد نسبت به او وجود داشت ، بنیه و چالاکی او را به سادگی نمی شد نادیده گرفت. صعود او در سال 1891 به قله فانف فینگر(پنج انگشت) چنین احساسی را موجب شده بود. این قله در دولومیت (رشته کوهی در شمال شرقی ایتالیا که بخشی از جنوب آلپ محسوب می شود) قرار دارد ، قله ای که هنوز صعود از آن برنامه ای سبک محسوب نمی شود.

زمانیکه رابرت هنس اشمیت شجاع ترین کوه نورد آن دوران صعود به یک قله از طریق یک تنوره را انجام داد و به نام خودش ثبت گردید ادعا کرد که هیچکس توانایی تکرار آنرا نخواهد داشت ، هنوز یک سال نگذشته بود که جین این کار را انجام داد ، او هشیارانه آماده پاسخگویی برای کاری که انجام داده بود ، شد، صعود از تنوره اشمیت شهرت او را به عنوان یک کوهنورد خدشه دار می ساخت. او صعودهایی را انتخاب می کرد که مرکز بحث محافل کوه نوردی بود ، دشوارترین مسیرهای یخ و سنگ در آلپ وله را انتخاب می کرد که در میان آنها دو تراورس ماترهورن و مسیرهای جدید در شرق آلپ وجود داشت . "مادام آی مینک" عنوانی بود که در کتابهای راهنمای کوه نوردی آنزمان ازآن استفاده می شد و بارها و بارها برارتفاعاتی بین 3 تا 4 هزارمترغلبه کرد ، ایتالیایی ها به او La Donna می گفتند به معنی زن خستگی ناپذیر.

زنی فرهیخته و دوست داشتنی بود اما هرگز از مواجهه با انتقاد نمی ترسید ، او  ویلهلمینا دروکر هموطن و اولین فعال حقوق زنان در هلند را می شناخت ، جین نظیر او ابزاری داشت به نام "قلم" ، بعد از اولین صعودش اینطور نوشت "همانطور که تنها فردی هستم که تمامی مسیرهایی که به این کوهستان منتهی می شود را می شناسم ، می توانم به خودم اجازه دهم که بگویم مسیر من بی شک دشوارترین است . اغلب کاملا" تحریک آمیز مطلب می نوشت "من کوهنوردان مرد را دعوت می کنم که گامهای مرا دنبال کنند" .

انتشارات تئودور ووندت افسر عالیرتبه آلمانی و مبتکر عکاسی کوهستان برای نخستین بار شهرت واقعی را نصیب جین کرد . در سال 1893 اولین تصاویر کوه نوردی او را منتشر ساخت ، تصاویر چیماپیکولا و حضور جین روی صخره های عمودی ،مستندی درخشان از برابری زن و مرد در کوهستان بود.

زمانیکه باشگاههای کوه نوردی نگاهی ذاتا" تردید آمیز به کوه نوردان زن داشتند و ازپذیرش عضویت زنان خودداری می کردند ، جین عضو دو باشگاه کوه نوردی بود یکی از آنها باشگاه کوه نوردی اتریش بود که هنوز یکی از منحصربفردترین باشگاههای کوه نوردی جهان است و دیگری باشگاه کوه نوردی ایتالیا. ابتکار گشایش مسیرهای جدید را داشت ، از راهنمایان جوان و جویای نام حمایت می کرد و در موفقیت آنها در حرفه خود سهمی بسزا داشت ، علی الخصوص سپ اینرکوفلر(بعدها به قهرمان جنگ تیرول تبدیل شد) ، حالا دیگر او را به نام استاد شمار زیادی از صعودهای شاخص و نخستین زنی که قادر بود در حد چهار که درجه بندی سنگنوردی آن زمان دشوارترین بود، می شناختند . حتی تعداد اندکی از مردان با او برابری می کردند. در سال 1890 اصطلاح " مسیر هدف است" ابداع شد ، رسیدن به قله مهم نبود بلکه زیبایی شناسی و استدلال صعود از یک مسیر از اهمیت بیشتری برخوردار شد. از این لحاظ نیز جین یک پیشتاز بود.  در کنار راهنمای معروف کوهستان آنتونیو دیمی اهل کورتینا دامپتزو(شهرکی دربخش آلپ استان بلونو ونتو در شمال ایتالیا که برای داشتن یک پیست بین المللی معروف است) مسیری نو در جبهه شمالی کوسیگلیو(2510 متر) از گروه کوه های پالا در دولومیت  ایجاد کرد، این مسیر امروزه اولین مسیر اسپرت سنگنوردی محسوب می شود ، جین ابتکار صعودهای زمستانی مسیرهای سنگنوردی را داشت ، وقتی چهل ساله بود جبهه شمالی و پوشیده از یخ سیماپیکولا(2857 متر) را صعود کرد.

وجود جین در شخصیت قوی و ذاتی او در ورزشی که انتخاب کرده بود تجلی می یافت ، او عاشق "بینهایت" بود، هدف کوه نوردی او همین بود و زندگی را بی هیچ واهمه ای بر آن بنا نهاده بود. این زن صخره نورد مسیری جدید در کوهستان به سایر زنان نشان داد. بعد از او دو قله را به یادش نامگذاری کردند ، سیما آی مینک و کمپنیل جوانا (برج جین) هر دو این قله ها در کنار یکدیگر در جنوب دولومیت قرار دارند و بدین ترتیب برای هر دو آنها کارتی  صادر شده که هیچ کوه نورد دیگری نمی تواند ادعای آنرا داشته باشد.

http://www.fembio.org/english/biography.php/woman/biography/jeanne-immink/

شانتل مادویت کوهنورد فرانسوی متولد 24 مارچ (امروز) سال 1964 ، مرگ 13 ماه مه سال 1998 ، در پاریس بدنیا آمده بود و در سن پنج سالگی وارد سرزمین آلپ شد ، کوهنوردی را از 15 سالگی آغاز کرد ، بعد از پیمایش چندین مسیر دشوار در آلپ به رشته کوه آند علاقمند شد ( این رشته کوه طولانی ترین در جهان است که به شکل زنجیره ای در راستای کرانه باختری امریکای لاتین قرار دارد و بیش از 7000 کیلومتر است و پهنای آن در برخی مناطق به 500 کیلومتر می رسد و میانگین ارتفاع این رشته کوه حدود 4000 متر در کشور شیلی است) او K2 را در سال 1992 بصورت سولو صعود کرد و در آنزمان رویهمرفته 4 زن آنرا صعود کرده بودند. شیشاپانگما و چوآیو را در سال 1993 صعود کرد و لوتسه را به عنوان اولین زن و به صورت سولو صعود کرد ، ماناسلو در سال 1996 و گاشربروم 2 در سال 1997 ، همه این صعودها بدون اکسیژن ذخیره بود و شرپای همیشگی او آنگ تشرینگ بود ،  در 13 ماه مه سال 1998 هنگام صعود به دائولاگیری زمانیکه در چادر خواب بود بهمن بر او و شرپایش فرو ریخت و جان سپرد . دوستانش به یاد سخاوت او موسسه ای برای کمک به مردم نیازمند نپال تشکیل دادند که نام آنرا شانتل مادویت ناماسته گذاشتند. (ناماسته به زبان نپالی و هندی به معنی سلام است)

اما عده ای قضاوت متفاوتی در باره او کرده اند ، شانتل هنگام فرود از K2 در اثر کوربرفی توسط اد ویستورز و اسکات فیشر که در آن زمان قصد صعود به قله را داشتند امداد رسانی شد و به پائین منتقل گردید ، طبق گفته ویستورز شانتل هرگز از آنها تشکر نکرد . بار دیگر در سال 1995 زمانیکه هنگام تلاش در اورست بیهوش شده بود توسط عده ای از کوهنوردان به پائین منتقل شد اما کوهنوردان او را فردی ناسپاس نامیدند، او متهم بود که بار خود را در صعودها به دوش دیگران می انداخته ، برای او در بخش دشوار مسیر طناب ثابت نصب می کردند و در ارتفاع کمپ برقرار کرده و نیازمندیهای او را برطرف می کردند و در واقع از حاصل زحمات دیگران بهره مند می شده. اد ویستورز در باره علت مرگ او ابهامات زیادی مطرح کرده بود یکی اینکه علت مرگ را سم ناشی از منوکسید کربن در چادر و عدم مهارت کافی او و شرپایش می دانست ، ویستورز هنگام مرگ او در دائولاگیری بود ولی اولین نفری نبود که جسد او را می دید ، نتیجه کالبد شکافی مرگ او را در اثر شکستگی گردن که در اثر اصابت یخ یا سنگ بوده اعلام کرد و وستورز رسما" پیگیر نتیجه کالبد شکافی نشد . فردریک دلریو همنورد مشترک آنها اولین کسی بود که جسد شانتل را مشاهده کرد و مرگ او را در اثر شکستگی گردن تائید کرد.

در هر صورت هیچ انسانی کامل نیست و همیشه نباید انتظار داشت قهرمان ها برترین افراد کره زمین باشند  و اینکه سخاوت او را باور داریم زیرا آنقدر قابل توجه بوده که دوستان او به یادش موسسه ای بنا نهاده اند ، ناماسته شانتل !

 http://en.wikipedia.org/wiki/Chantal_Mauduit